6111 SAYILI KANUNLA 657 SAYILI DEVLET MEMURLARI KANUNUNDA GERÇEKLEŞTİRİLEN DÜZENLEMELER

6111 SAYILI TORBA KANUNLA 657 SAYILI DEVLET MEMURLARI KANUNUNDA GERÇEKLEŞTİRİLEN DÜZENLEMELER

Memur Kütüğü, Numarası, Cüzdanı, Özlük Dosyası

Mezkur düzenleme ile Devlet Personel Başkanlığı bünyesinde Kamu Personel Bilgi Sistemi kurulmakta, kamu personelinin özlük bilgileri bu sistemde toplanacağı hüküm altına alınmaktadır.

Takdirname ve ödüller

Yeni düzenlemede, görevli oldukları kurumlarda olağanüstü gayret ve çalışmaları ile emsallerine göre başarılı görev yapmak suretiyle; kamu kaynağında önemli ölçüde tasarruf sağlanmasında, kamu zararının oluşmasının önlenmesinde ve önlenemez kamu zararlarının önemli ölçüde azaltılmasında, kamusal fayda ve gelirlerin beklenenin üzerinde artırılmasında veya sunulan hizmetlerin etkinlik ve kalitesinin yükseltilmesinde somut olaylara ve verilere dayalı olarak katkı sağladıkları tespit edilen memurlara, merkezde bağlı veya ilgili bakan, illerde valiler, ilçelerde kaymakamlar tarafından başarı belgesi verilebileceği; üç defa başarı belgesi alanlara ise, üstün başarı belgesi verileceği hüküm altına alınmakta; üstün başarı belgesi verilenlere, merkezde bağlı veya ilgili bakan ve illerde valiler tarafından uygun görülmesi hâlinde en yüksek Devlet memuru aylığının (ek gösterge dâhil) % 200’üne kadar ödül verilebileceği hükmüne yer verilmektedir.

Geçici Süreli Görevlendirme

İlgili düzenleme ile yurtdışında görevlendirilen güvenlik görevlileri hariç olmak üzere, memurun görevlendirileceği kurumda göreve ilişkin 4’üncü ve daha yukarı bir dereceden boş bir kadronun bulunması şartı getirilmekte; geçici süreli görevlendirilen memurların, geçici süreli olarak görevlendirildikleri kurumların mevzuatına uymakla yükümlü oldukları belirtilmektedir. Yeni düzenleme ile geçici süreli görevlendirme süresinin bir yılda altı ayı geçemeyeceği; geçici süreli görevlendirmede memurun muvafakatinin aranacağı hüküm altına alınmaktadır. Ancak birinci fıkrada belirtilen hâller dışında memurların, kamu yararı ve hizmet gerekleri sebebiyle ihtiyaç duyulması hâlinde kurumlarınca, Devlet Personel Başkanlığının uygun görüşü alınarak diğer kamu kurum ve kuruluşlarında altı aya kadar geçici süreli olarak görevlendirilebilecekleri hükmüne yer verilmektedir.

Sicil 

Mezkur Kanun ile kamu kurum ve kuruluşlarının, yürütmekte oldukları hizmetlerin özelliklerini göz önünde bulundurarak, memurlarının başarı, verimlilik ve gayretlerini ölçmek üzere ve Devlet Personel Başkanlığının uygun görüşü alınması kaydıyla, değerlendirme ölçütleri belirleyebilecekleri hüküm altına alınmıştır.

Aday memurlar 

Aday memurlara ilişkin olarak yeni düzenlemede herhangi bir yenilik bulunmamakta olup; sicile ilişkin hususların ilgili madde hükümlerinden çıkarıldığı görülmektedir.

Çalışma saatleri

Mezkur düzenleme ile özürlü personelin çalışma saat ve sürelerinin çalıştıkları kurumlar tarafından belirlenebileceği; tüm memurların yürüttükleri hizmetin özelliklerine göre çalışma saat ve süreleri ile görev yerlerine bağlı olmaksızın çalışabilmelerinin mümkün olduğu hüküm altına alınmakta; buna ilişkin usul ve esasların Bakanlar Kurulunca belirleneceği hükmüne yer verilmektedir.

Diğer taraftan, kadın memurlara tabip raporunda belirtilmesi halinde hamileliğinin 24’üncü haftasından önce ve herhalde hamileliğinin 24’üncü haftasından itibaren ve doğumdan sonraki bir yıl süreyle, özürlü personele de süre sınırlaması bulunmaksızın gece nöbeti ve gece vardiyası görevi verilemeyeceğinin ilgili Yasada güvence altına alınmış olmasının kadınların istihdama katılımının sağlanması ve özürlü personelin çalışma hayatlarına kolaylıklar getirmesi açısından önemli olduğu düşünülmektedir.

Mazeret izni 

İlgili düzenleme ile doğum izni analık izni şeklinde değiştirilmekte; doğumun erken gerçekleşmesi durumunda kullanılamayan izinler doğum sonrasında kullanılacak sürelere eklenmekte ve doğumda ve doğum sonrasında analık izni kullanırken annenin ölümü halinde isteği üzerine memur olan babaya da anne için öngörülen süre kadar izin verileceği hüküm altına alınmaktadır. Ayrıca, 3 gün olan babalık izni 10 güne; kendisinin veya çocuğun evlenmesinde ise 5 gün verilen mazeret izni 7 güne çıkarılmaktadır. Memurun, çocuğunun, eşinin, kardeşinin, ana, baba ve kardeşin ölümü halinde verilen 5 günlük mazeret izni 7 güne çıkarılmakta ve memurun eşinin ana, baba ve kardeşinin ölümü halinde de bu haktan yararlanması imkânı sağlanmaktadır.

Hastalık ve Refakat İzni 

Söz konusu düzenlemeyle on yıllık hizmet süresine sahip olma şartı ortadan kaldırılmakta ve 10 yıllık hizmet süresine sahip olmayanlara da on iki aya kadar izin verileceği hüküm altına alınmaktadır. Diğer taraftan, memurun bakmakla yükümlü olduğu veya memur refakat etmediği takdirde hayatı tehlikeye girecek ana, baba, eş ve çocukları ile kardeşlerinden birinin ağır kaza geçirmesi veya tedavisi uzun bir hastalığının bulunması hallerinde, bu hallerin sağlık kurulu raporuyla belgelendirilmesi şartıyla, daha önceki düzenlemede altı aya kadar olan aylıksız izin hakkı üç ay aylıklı izne dönüştürülmekte ve bu sürenin gerektiğinde bir katına kadar uzatılabileceği hükmüne yer verilmektedir.

Aylıksız izin 

Mezkur düzenleme ile memurun bakmakla yükümlü olduğu veya memur refakat etmediği takdirde hayatı tehlikeye girecek ana, baba, eş ve çocukları ile kardeşlerinden birinin ağır kaza geçirmesi veya tedavisi uzun bir hastalığının bulunması hallerinde, daha önce bahsettiğimiz aylıklı izin sürelerinin bitiminden itibaren kamu personeline 18 aya kadar aylıksız izin kullanılabilme fırsatı sunulmakta; doğum yapan memura analık izninin bitiminden itibaren 12 aylık aylıksız izin hakkı 24 aya çıkarılmakta ve eşi doğum yapan memura da bu haktan yararlanma imkanı getirilmektedir.

Yeni düzenlemeyle üç yaşını doldurmamış bir çocuğu eşiyle birlikte veya münferit olarak evlat edinen memurlar ile memur olmayan eşin münferit olarak evlat edinmesi hâlinde memur olan eşlerine, çocuğun ana ve babasının rızasının kesinleştiği tarihten veya vesayet dairelerinin izin verme tarihinden itibaren, istekleri üzerine 24 aya kadar aylıksız izin verileceği ve evlat edinen her iki eşin memur olması durumunda bu sürenin, eşlerin talebi üzerine 24 aylık süreyi geçmeyecek şekilde, birbirini izleyen iki bölüm hâlinde eşlere kullandırılabileceği hüküm altına alınmaktadır.

Diğer taraftan, özel burs sağlayan ve bu burstan istifade etmesi için kendilerine aylıksız izin verilenler de dâhil olmak üzere burslu olarak ya da bütçe imkânlarıyla yetiştirilmek üzere yurtdışına gönderilen veya sürekli görevle yurtiçine ya da yurtdışına atanan veya en az altı ay süreyle yurtdışında geçici olarak görevlendirilen memurlar veya diğer personel kanunlarına tâbi olanlar ile yurtdışına kamu kurumlarınca gönderilmiş olan öğrencilerin memur olan eşleri ile 77 nci maddeye göre izin verilenlerin memur olan eşlerine görev veya öğrenim süresi içinde aylıksız izin verilebileceği hükme bağlanmakta; eski düzenlemede yer alan sınırlayıcı süre ortadan kaldırılmaktadır.

Öte yandan, eski düzenlemelere göre on yıllık hizmet süresine sahip olma şartı 5 yıla indirilmekte, altı aya kadar olan aylıksız izin kullanma süresi ise 1 yıla çıkarılmaktadır. Yanlış anlaşılmalara sebebiyet verilmemesi açısından da ilgili madde hükmünde yer alan “derhal” ibaresi “10 gün içinde” olarak değiştirilmektedir.

Disiplin cezaları 

Eski düzenlemeye göre aylıktan kesme cezasını öngören “ikamet ettiği ilin hudutlarına izinsiz terk etmek”, “toplu müracaat ve şikayet etmek”, “yasaklanmış her türlü yayını görev mahallinde bulundurmak” disiplin cezası olmaktan çıkarılmakta; “iş sahiplerine fiili tecavüzde bulunmak” ise, devlet memurluğundan çıkarılma olarak müeyyidelendirilmektedir. Ayrıca, ödül ve başarı belgesi alanlara verilecek cezalarda hafif olanının uygulanabileceği hüküm altına alınmaktadır.

Aylıktan kesme cezası ile tecziye edilenlerin 5 yıl, kademe ilerlemesinin durdurulması cezası ile tecziye edilenlerin ise 10 yıl boyunca daire başkanı kadrolarına, daire başkanı kadrosunun dengi ve daha üstü kadrolara, bölge ve il teşkilatlarının en üst yönetici kadrolarına, düzenleyici ve denetleyici kurumların başkanlık ve üyeliklerine, vali ve büyükelçi kadrolarına atanamayacakları belirtilmekte ve kapsam genişletilmektedir.

Diğer taraftan, disiplin amirleri tarafından verilen uyarma, kınama ve aylıktan kesme cezalarına karşı disiplin kuruluna, kademe ilerlemesinin durdurulması cezasına karşı yüksek disiplin kuruluna itiraz edilebileceği hüküm altına alınarak belirsizlik giderilmekte; “Disiplin cezalarına karşı idari yargı yoluna başvurulabilir” hükmü ile Anayasada yapılan değişikliklere uyumluluk sağlanmaktadır.

Kadrosu kaldırılan Devlet memurları 

Mezkur düzenleme, kadrosu kaldırılan Devlet memurlarının en geç 6 ay içinde durumlarına uygun bir kadroya atanacaklarını; kurum içinde atama imkânı bulunmayan memurların ise, Devlet Personel Başkanlığınca diğer kamu kurum ve kuruluşlarına atanacaklarını hüküm altına almaktadır. Diğer taraftan, yeni düzenlemede, ilgili personelin eski kadrolarına ait en son almış olduğu her türlü ödemeler toplamının net tutarının yeni kadrolarında aldıkları maaştan fazla olması durumunda aradaki farkın tazminat olarak ödeneceği ve müdür ve daha üst unvanlı kadrolarda görev yapanların araştırmacı, diğerlerinin durumuna uygun kadrolara atanacağı hükmüne yer verilmektedir.

Kamu personeli bilgi sistemi

Mezkûr Kanun Devlet Personel Başkanlığına, kuruluş kanunlarına ve bütçe türlerine bağlı kalınmaksızın, tüm kamu kurum ve kuruluşlarının teşkilat yapılarına ve personeline ilişkin konularda, gerekli gördüğü bilgi ve belgeleri kamu kurum ve kuruluşlarından talep etme yetkisi verilmekte, kamu kurum ve kuruluşları ise, bu bilgi ve belgeleri vermekle yükümlü tutulmaktadır. Ayrıca, kamu kurum ve kuruluşlarına; atama, yer değiştirme, görevde yükselme, unvan değişikliği ve Devlet Personel Başkanlığınca belirlenecek diğer personel hareketlerini bildirme hususunda zorunluluk getirmektedir.

68/B 

Yeni düzenleme, müsteşar ve genel müdür gibi üst düzey yöneticiliklere yapılacak atamalarda özel sektörde çalışılan sürelerin tamamının hizmet süresinin hesabında dikkate alınmasını hükme bağlamaktadır. Bu düzenleme ile bundan sonra özel sektörde görev yapanlara kamuda üst düzey yönetici olarak atanabilme imkânı sağlanmaktadır.

İlerleme ve yükselme 

Mezkur düzenleme ile 657 sayılı Kanunun 64’üncü maddesi yeniden düzenlenmekte; kademe ilerlemesinde “olumlu sicil almış olması” ve “ilerleyebileceği bir kademenin olması” şartları ile son altı aylık sicil notu 90 ve üzeri olanlara bir kademe verilmesine ilişkin hüküm kaldırılmaktadır. Bunun yerine son 8 yıl içerisinde disiplin cezası bulunmayanlara bir kademe verilmesi esası getirilmektedir. Geçiş hükümleri ile sicil notu ortalaması 90 ve üzeri olanların hakları korunmakta ve 8 yıllık sürenin hesabında dikkate alınmaktadır.

Özürlü personel 

Yeni düzenleme ile özürlü personel için sınavların, ilk defa Devlet memuru olarak atanacaklar için açılan sınavlardan ayrı zamanlı olarak, özürlü kontenjanı açığı bulunduğu sürece özür grupları ve eğitim durumları itibarıyla merkezi olarak yapılması öngörülmekte ve kurumlar arası farklılıkların önüne geçilmesi amaçlanmaktadır.

Diğer taraftan, özürlü personel çalıştırma yükümlüğünün yerine getirilmesinin takip ve denetimi ile özürlülerin Devlet memurluğuna yerleştirilmesinden Devlet Personel Başkanlığı sorumlu tutulmaktadır. Özürlü açığı bulunan kamu kurum ve kuruluşlarının bir sonraki yıl için alım yapacakları özürlülere ilişkin taleplerini her yılın Ekim ayının sonuna kadar Devlet Personel Başkanlığına bildirmek zorunda olacaklarına ilişkin hüküm getirilmektedir.

Bu yazı  Devlet Personel Uzmanları Derneği için hazırlanmıştır. Tüm hakları derneğe aittir.” www.dpud.org ” biçiminde bağlantı kurulabilir, açık kaynak gösterilmek kaydıyla içerik kullanılabilir. Açık kaynak göstermeden yapılan alıntılar için yasal takip yapılacaktır. (c)